Page 105 - Enerji ve Tabii Kaynaklar

öğütme, sıkıştırma, yağ çıkarma gibi mekanik sağlayacaktır.Rüzgar türbinleri, elektrik enerjisi
enerjiye gerek duyulan yerlerde kullanılmaktadır. üretimine ancak belirli bir rüzgar hızında
Rüzgar enerjisinin en etkin kullanım biçimleri başlayabilmektedir. Bir rüzgar türbini cut-in ve
aşağıdaki şekilde özetlenebilir: cut-out rüzgar hızları arasında enerji üretimini
gerçekleştirir. Modern rüzgar türbinlerinin cut-
• Mekanik uygulamalar (su pompalama sistemi) in hızları 2-4 m/s, nominal hızları 10-15 m/s ve
• Elektriksel uygulamalar (şebeke bağlantılı ve cut out hızları ise 25-35 m/s arasındadır. Her bir
şebeke bağlantısız-stand alone sistemler) rüzgar türbini için belirlenmiş bir rüzgar hızında,
• Isıl enerjisi uygulamaları sistemden elde edilen güç en büyük değere ulaşır.
Bu en büyük güce nominal güç ve bu rüzgar hızına
Rüzgar türbinleri dönüş eksenlerinin doğrultusuna nominal hız adı verilmektedir.
göre yatay eksenli veya düşey eksenli olarak imal
edilirler. Bu tiplerden en fazla kullanılanı yatay Sistemin hasar görmemesi için belirli bir rüzgar
eksenli rüzgar türbinleridir. Bu tip rüzgar türbinleri hızından sonra rüzgar türbinlerinin stop konumuna
bir, iki, üç veya çok kanatlı yapılmaktadır. Yatay geçmesi otomatik olarak sağlanır. Bu maksimum
eksenli rüzgar türbinleri; önden rüzgarlı (up- hıza sistemin cut out hızı adı verilmektedir.Gürültü
wind), arkadan rüzgarlı (down-wind) türbin adını kirliliğini önlemek için gövde ses izolasyonludur.
alırlar.Düşey eksenli rüzgar türbinlerinin eksenleri Kuleler kafes veya boru biçiminde yapılmaktadır.
rüzgar yönüne dik ve düşey olup kanatları da Kule yükseklikleri fazla olabildiğinden kafes
düşey vaziyettedir. kulelerin dışındaki konstrüksiyonlar iki ya da üç
parçalı olabilmektedir.
Elektrik üretim amaçlı şebeke bağlantılı modern
rüzgar türbinleri çoğunlukla 3 kanatlı, yatay Türkiye’de yer seviyesinden 50 metre yükseklikte
eksenli ve up-wind türü rüzgar türbinleridir. ve 7.5 m/s üzeri rüzgar hızlarına sahip alanlarda
Günümüzde teknolojik gelişmelere paralel olarak kilometrekare başına 5 MW gücünde rüzgar
büyük güçlü rüzgar enerji santrallarında 1,0- santralı kurulabileceği kabul edilmiştir. Bu
7,5 MW gücünde yatay eksenli rüzgar türbinleri kabuller ışığında, orta-ölçekli sayısal hava tahmin
kullanılmaktadır. Üç kanatlı rüzgar türbinlerinin modeli ve mikro-ölçekli rüzgar akış modeli
kanat çapları 100 m ve üzeri değerine ulaşmıştır. kullanılarak üretilen rüzgar kaynak bilgilerinin
Modern rüzgar türbinlerinin rotor göbekleri (hub) verildiği Rüzgar Enerjisi Potansiyel Atlası (REPA)
yer seviyesinden 60-120 m yükseklikte bir kule hazırlanmıştır. Türkiye rüzgar enerjisi potansiyeli
üzerinde bulunur. Bir rüzgar türbininden elde 48.000 MW olarak belirlenmiştir. Bu potansiyele
edilecek enerji miktarı birinci dereceden türbin karşılık gelen toplam alan Türkiye yüz ölçümünün
hub yüksekliğindeki rüzgar hızına bağlı olmaktadır. %1.30’una denk gelmektedir.2016 yılı sonu
Hub yüksekliğinin artırılması, mevcut rüzgar itibariyle işletmede olan lisanslı rüzgâr enerji
gücünden maksimum düzeyde yararlanılmasını santrallarının kurulu gücü ise 5.751,3 MW’dır.

105
ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR
ENERJİ VE T ABİİ KA YNAKLAR 105