Page 69 - Gıda, Tarım & Haynacılık

Çizelge 1: Türkiye Hayvan Varlığı (X1000)
YIL Sığır Koyun Ankara Kıl Keçisi Manda
Keçisi
1928 6.934 13.632 3.170 8936 795
1950 10.123 23.083 3.966 14.498 948
1970 12.756 36.471 4.443 15.040 1.117
1990 11.377 40.553 1.279 9.698 371
2000 10.761 28.492 373 6.828 146
2005 10.526 25.304 233 6.285 105
2010 11.369 23.089 152 6.140 84
2011 12.386 25.031 151 7.126 97
2012 13.914 27.425 158 8.199 107
2013 14.415 29.284 166 9.059 118
2014 14.123 31.115 178 10.169 122
Kaynak: TÜİK
2000’li yıllara kadar devamlı azalan hayvan sayısı devletin verdiği teşviklerle son yıllarda tekrar artmaya başlamış
olup Çizelge 1’de görüleceği üzere Türkiye’nin 2014 yılında 14,1 milyon sığır, 31,1 milyon koyun, 10,3 milyon keçi, 122
bin baş manda varlığı bulunmaktadır. 2014 yılında sağmal inek sayısı 5.567.176 başa, sağmal koyun sayısı 14.511.991
başa, sağmal keçi sayısı 4.401.173 başa, sağmal manda sayısı 54.795 başa ulaşmıştır. İnek başına süt verimi dünyada
2100 kg/baş/yıl, AB’de 6627 kg/baş/yıl, Polonya’da 5398 kg/baş/yıl, ülkemiz de ise 3029 kg/baş/yıl’dır. Görüldüğü
gibi inek başına süt verimimiz dünya ortalamasının üstünde olmakla birlikte AB ortalamasının hayli altındadır.

Hayvan başına süt verimimiz düşük olduğu gibi işletme başına düşen süt miktarımızda 13 ton/yıl olurken bu miktar
AB 240 ton/yıl, Meksika’da 106 ton/yıl, Polonya’da 90 ton/yıl’dır.

Son yıllarda işletmelerdeki hayvan sayıları giderek artmaya başlamış ve 25 baş ve üzeri hayvan barındıran
işletmelerimizdeki hayvanlarımız toplam sığır mevcudumuzun % 34,6’sini oluşturmaktadır. 2014 yılında kayıt altına
alınabilen çiğ süt miktarı (İnek sütü), 8.625.742 tondur. Üretilen toplam çiğ inek sütünün % 43,56’sı süt birlikleri,
damızlık sığır yetiştiricileri birliği, köy-koop, tarımsal koop ve hayvancılık kooperatifleri vasıtasıyla ve işletmeler
tarafından direkt olarak süt işleme tesislerine pazarlanmaktadır.

Şekil 1: Süt ve Süt Mamulleri Değer Zinciri

Türkiye süt üretimi Çizelge 2 ve 3’de görüleceği üzere son yıllarda önemli gelişme göstermiş olup 1930 yılında
1.856.326 ton olan üretim, 2013 yılında üretimimiz bir önceki yıla göre % 4,7 artarak 18,2 milyon ton, 2014 yılında da
%1,6 artarak 18,5 milyon ton olmuştur. Türkiye bu üretimi rakamları ile dünyada en çok süt üreten ülkeler arasında
9. Sırada yer almaktadır.

www.time-medya.com 69